Wokół wielkanocnego jajka

Wartości odżywcze

Jajko dostarcza niemal wszystkich składników odżywczych, będąc źródłem białka o najwyższej jakości i łatwo przyswajalnych aminokwasów, które wspierają budowę mięśni. Pod skorupką kryją się także witaminy i minerały, takie jak żelazo, fosfor, magnez, wapń, potas, cynk i miedź. Jajka obfitują w witaminy A, D, E, K oraz witaminy z grupy B, w szczególności kwas foliowy. Jedynym wyjątkiem jest brak witaminy C.

Żółtko jajka to cenne źródło luteiny, działającej jak naturalny filtr dla naszych oczu, chroniąc je przed szkodliwym promieniowaniem i uszkodzeniami siatkówki. Dostarcza również lecytyny, wspomagającej układ nerwowy, poprawiającej pamięć i koncentrację oraz wspierającej prawidłowy poziom cholesterolu. Z lecytyny powstaje cholina, która dodatkowo usprawnia pracę mózgu. Wszystkie te składniki są łatwo przyswajalne, a żółtko można wprowadzać do diety dziecka już od 7. miesiąca życia (pół żółtka co trzy dni).

Choć żółtko zawiera znaczne ilości cholesterolu (ok. 200 mg), nie ma powodu do obaw – jajka kurze dostarczają też lecytyny i choliny, które niwelują jego szkodliwe działanie. Warto pamiętać, że często to dodatki do jajek, jak majonez czy tłuszcze do smażenia, są mniej korzystne niż samo jajko. Zdrowe osoby mogą jeść jedno jajko dziennie, osoby z podwyższonym cholesterolem – do 2-3 tygodniowo.

Mimo złej sławy, cholesterol jest niezbędny do prawidłowego działania organizmu – odpowiada za rozwój układu nerwowego, buduje osłonki włókien nerwowych i odgrywa ważną rolę w gospodarce hormonalnej i trawieniu. Organizm zdrowego człowieka potrafi samodzielnie regulować jego poziom.

Które najzdrowsze?

Każde jajko ma na skorupce stempel z tzw. kodem weterynaryjnym. Najważniejsza jest pierwsza cyfra kodu, która oznacza sposób chowu kur. Im niższy numer, tym wyższa jakość jajka i lepsze warunki dla kur.

Nie daj się zwieść intensywnej barwie żółtka – kolor zależy wyłącznie od diety kur, a nie od wartości zdrowotnych jajka. Wystarczy, że w paszy znajdzie się karoten lub barwniki, by żółtko miało piękną, głęboką barwę.

Na wielkanocnym stole królują jajka w różnej postaci, ale najzdrowsze są gotowane na miękko. Taka forma pozwala zachować najwięcej cennych składników odżywczych.

Do wyboru, do koloru...

Jaja kurze są najpopularniejsze, ale świat jajek jest o wiele bogatszy! Warto poznać różnorodność smaków i właściwości innych gatunków, aby urozmaicić swoje wielkanocne i codzienne menu.

Oto najciekawsze rodzaje jaj:

• Jaja przepiórcze — efektowne, bogate w minerały, z dużą ilością żółtka. Polecane osobom uczulonym na białko jaja kurzego. Są cztery razy mniejsze od kurzych i można je przechowywać w lodówce do trzech miesięcy.

• Jaja strusie — coraz popularniejsze, ważą od 1,5 do 2 kg, z czego kilogram to białko. Jedno jajo strusie odpowiada 20 jajom kurzym i wyróżnia się wysoką zawartością wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Dostępne bezpośrednio u hodowców lub w delikatesach.

• Jaja gęsie — większe od kurzych (średnio o 2/3), pożywne, ale ciężkostrawne. Zawierają dużo tłuszczu i mają oleisty smak, dlatego poleca się je głównie do wypieków, ale można je także gotować i smażyć.

• Jaja kacze — nieco większe i bardziej ciężkostrawne niż kurze, z dużą ilością żółtka. Świetne do zagęszczania sosów, zup i kremów do ciast, a także jako dekoracyjne wydmuszki do pisanek.

Smacznego jajka! :)