Czarny bez jest jedną z najstarszych i najbardziej wszechstronnych roślin wykorzystywanych w medycynie ludowej. Oprócz cennych właściwości zdrowotnych przypisywano mu również właściwości magiczne. Wierzono, że sadzony przy chatach chroni przed czarownicami i złymi duchami. Ale czarny bez to nie tylko zabobony i medycyna ludowa. Jego liczne właściwości lecznicze potwierdziła współczesna nauka. Obecnie czarny bez znajduje się w oficjalnym spisie leków.
Skład i właściwości lecznicze
Czarny bez kwitnie na przełomie maja i czerwca, natomiast jego owoce dojrzewają wczesną jesienią. Jako surowiec leczniczy najczęściej wykorzystywane są kwiaty i owoce, znacznie rzadziej: kora, młode liście i korzeń.
Kwiaty czarnego bzu
Kwiaty są źródłem kwasów fenolowych i flawonoidów o silnych właściwościach antyoksydacyjnych, a także garbników, steroli, olejków eterycznych, kwasów organicznych i soli mineralnych (wapnia, sodu, potasu, żelaza).
Posiadają liczne właściwości lecznicze:
obniżają gorączkę;
działają wykrztuśnie;
zwiększają siły odpornościowe organizmu;
mają właściwości przeciwzapalne;
działają napotnie i moczopędnie;
wzmacniają i uelastyczniają naczynia krwionośne;
w kosmetyce: napar ze świeżych kwiatów łagodzi trądzik i stany zapalne skóry.
Z kwiatów czarnego bzu najczęściej przygotowuje się syropy, ale można je także wykorzystać w postaci suszonej (jako napary i odwary), a nawet jeść świeże, smażone w cieście naleśnikowym.
Owoce czarnego bzu
Jeszcze zasobniejsze w cenne składniki odżywcze są owoce czarnego bzu. Zawierają bowiem antocyjany, flawonoidy, pektyny, garbniki, kwasy organiczne, sole mineralne (potas, wapń, magnez, sód, fosfor) i witaminy (szczególnie A, C, B1, B2).
Taka kompozycja składników sprawia, że owoce czarnego bzu:
łagodzą ból i stany zapalne;
obniżają gorączkę;
zmniejszają objawy przeziębienia;
mają właściwości napotne i moczopędne;
wzmacniają układ odpornościowy;
są pomocne w leczeniu skaleczeń, stłuczeń i poparzeń słonecznych;
usuwają zmęczenie;
działają uspokajająco;
mają działanie łagodnie przeczyszczające;
są pomocne w leczeniu reumatyzmu;
mają właściwości odtruwające;
oczyszczają organizm ze szkodliwych produktów przemiany materii i toksyn;
zwalczają wolne rodniki;
są uznawane jako środek przyspieszający rekonwalescencję;
łagodzą wzdęcia;
wspomagają odchudzanie.
Przeciwbólowe właściwości owoców czarnego bzu wykorzystuje się w rwie kulszowej, migrenie, bólach zębów czy zapaleniu nerwu trójdzielnego.
Uwaga!
Wszystkie surowe części rośliny zawierają trującą substancję - sambunigrynę, która może powodować mdłości, wymioty i zawroty głowy. Szczególnie dużo sambunigryny znajduje się w surowych, niedojrzałych owocach. Dlatego ważne jest, aby zbierać owoce tylko w pełni dojrzałe.
Nie można spożywać świeżych, nieprzetworzonych owoców! Suszenie lub obróbka cieplna całkowicie neutralizują toksyczność sambunigryny. Bezpiecznie jest także zbiory owoców czarnego bzu pozostawić przez 2-3 dni na słońcu, aby dojrzały.
Czarny bez w kosmetyce
Dobroczynne właściwości czarnego bzu wykorzystywane są także w kosmetyce. W pielęgnacji skóry znaczącą rolę odgrywają kwiaty bzu, które wygładzają zmarszczki, zmiękczają i nawilżają skórę. Ze względu na działanie ściągające, przeciwzapalne i przeciwbakteryjne czarny bez jest doskonałym kosmetykiem do cery tłustej i trądzikowej.
Napar z kwiatów czarnego bzu jest natomiast polecany do mycia i płukania włosów suchych.
Czarny bez, często traktowany jako chwast, może być naturalnym lekarstwem na jesienną depresję i przeziębienie. Warto spróbować... tym bardziej, że trwa sezon na owoce czarnego bzu.
Ten artykuł nie został jeszcze skomentowany. Twój komentarz może być pierwszy.
2003 - 2012
