Mleko czy jego przetwory?

Co kryje się w mleku?

Mleko i jego przetwory to prawdziwa skarbnica składników odżywczych. Znajdziemy w nich białko, tłuszcze, witaminy (A, B, D, E, K i PP), składniki mineralne (m.in. wapń, magnez, potas, cynk, fosfor, sód) oraz węglowodany. 100 g mleka dostarcza zaledwie 58 kalorii, a jednocześnie ma właściwości odtruwające organizm i regulujące trawienie.

Dzieciom zaleca się sięgać po mleko i produkty mleczne o wyższej zawartości tłuszczu — od stopnia uwapnienia kości w młodym wieku zależy ich odporność na złamania w późniejszych latach. Dorośli powinni wybierać warianty o obniżonej zawartości tłuszczu, na przykład biały chudy ser. Osoby, które nie tolerują mleka, mogą z powodzeniem zastąpić je przetworami mlecznymi.

Zamienniki mleka — skąd je znamy?

Na rynku znajdziemy mnóstwo produktów mlecznych, które świetnie zastąpią szklankę mleka. To dobra wiadomość dla osób, które go nie lubią lub nie mogą pić ze względów zdrowotnych. Wartość odżywcza mleka i jego przetworów jest zbliżona, dlatego z czystym sumieniem można sięgnąć po jogurt, kefir, mleko zsiadłe, maślankę lub serwatkę.

Produkty fermentacji mlekowej

Jogurt uzyskuje się z silnie spasteryzowanego mleka krowiego. Produkuje się jogurty płynne, przeznaczone do picia, i jogurty o stałej konsystencji. Przy produkcji dodaje się też mleko sproszkowane oraz dodatki smakowe — owoce, płatki i inne. 100 g jogurtu to około 60 kalorii.

Jogurt wzmacnia odporność organizmu, przyspiesza powrót do zdrowia po antybiotykoterapii i wspomaga oczyszczanie przewodu pokarmowego z toksyn. Zapobiega rozwojowi bakterii chorobotwórczych, a do tego działa uspokajająco przy nadpobudliwości nerwowej i bezsenności.

Kefir powstaje podczas fermentacji mleka pod wpływem tzw. ziaren kefirowych — paciorkowców mlekowych, pałeczek mlekowych i drożdży. Po pasteryzacji mleko zakwasza się na tych ziarnach do momentu skrzepnięcia, a następnie fermentuje w szczelnie zamkniętych naczyniach. 100 g kefiru to 51 kalorii.

Kefir hamuje rozwój niektórych nowotworów (np. jelita grubego), pobudza apetyt i usprawnia trawienie poprzez zwiększanie wydzielania enzymów trawiennych. Wspomaga również układ nerwowy.

Mleko zsiadłe powstaje ze świeżego mleka odstawionego do skwaśnienia. W warunkach domowych mleko ukwasza się naturalnie bakteriami, które żyją w nim w stanie surowym — proces trwa 1–2 doby w temperaturze pokojowej. Na skalę przemysłową zaszczepiane jest czystymi kulturami paciorkowców mlecznych. 100 g mleka zsiadłego to zaledwie 46 kalorii.

Ten napój pozytywnie wpływa na przemianę materii, pomaga w przyswajaniu białek, obniża poziom cholesterolu we krwi i — co miłe w upalne dni — doskonale gasi pragnienie.

Produkty uboczne przemysłu mleczarskiego

Maślanka to produkt uboczny uzyskiwany przy wyrobie masła. Ma charakterystyczny, przyjemny i orzeźwiający smak. Można ją pić wprost z kartonu, a także wykorzystywać do przyrządzania twarogów, serków, koktajli i chłodników. 100 g maślanki to tylko 38 kalorii.

Maślanka reguluje pracę układu pokarmowego, zapobiega zaparciom, korzystnie wpływa na wydzielanie żółci i soków żołądkowych oraz pobudza procesy trawienia.

Serwatka powstaje jako produkt uboczny przy wydzielaniu białka podczas produkcji serów. Jest wykorzystywana nie tylko w napojach mleczarskich, ale też w przemyśle cukierniczym, piekarniczym, farmaceutycznym i w produkcji odżywek. 100 g serwatki to zaledwie 25 kalorii.

Serwatka jest lekko strawna, wzbogaca florę bakteryjną w przewodzie pokarmowym, przyspiesza perystaltykę jelit i ułatwia regularny stolec.

Mleko i jego produkty powinny stanowić około 1/3 naszej dziennej diety — dobrze wpływają na cały organizm.

Nie pijesz mleka? Sięgnij po przetwory!

Jeśli mleko nie jest Twoim ulubionym napojem, zwróć uwagę na fermentowane przetwory mleczne. Są bardzo zdrowe i polecane — wspomagają trawienie, stymulują rozwój mikroflory jelitowej i zwiększają przyswajalność składników odżywczych. Na rynku mamy naprawdę duży wybór, więc warto znaleźć swój ulubiony produkt i włączyć go do codziennego jadłospisu.